Geçen gün bir franchise yöneticisiyle sohbet ediyorduk. Konu yapay zekâya geldi.

"Artık eğitim içeriklerini yapay zekâ hazırlıyor. Operasyon metinlerini de çıkarıyor. Raporları da özetliyor. Birkaç yıl sonra franchise merkezlerine eskisi kadar ihtiyaç kalır mı emin değilim." dedi.

Duyunca gülümsedim.

Çünkü bana göre yapay zekâ franchise merkezlerini gereksiz hâle getirmeyecek. Tam tersine, onların gerçek değerini ilk kez bu kadar net ortaya çıkaracak.

Eskiden franchise sistemlerinin en büyük gücü sahip oldukları bilgiydi. Operasyon kitapları, eğitim içerikleri, prosedürler, know-how ve yıllar içinde birikmiş deneyim, sisteme katılan girişimci için çok değerliydi.

Bugün aynı girişimci birkaç dakika içinde yapay zekâya onlarca soru sorabiliyor.

Bir satış süreci nasıl yönetilir?

Yeni bir ekip nasıl kurulur?

Pazarlama planı nasıl hazırlanır?

CRM nasıl kullanılır?

Bunların büyük bölümünü artık öğrenmek zor değil. Bilgi hiç olmadığı kadar erişilebilir hâle geldi.

İşte tam bu noktada franchise merkezlerinin önünde çok ciddi bir soru var:

Yapay zekâ bilginin değerini düşürüyorsa, franchise'ın yeni değeri ne olacak?

Bence asıl kırılma burada başlıyor.

Çünkü franchise hiçbir zaman sadece bilgi satmıyordu. Bilginin uygulanabildiği bir sistem satıyordu.

Aradaki fark sandığımızdan çok daha büyük.

Bilmek kolaylaştı. Her gün aynı disiplinle uygulamak hâlâ zor.

Bir satış sunumunu herkes okuyabilir ama herkes aynı güveni oluşturamaz. Bir operasyon kitabını herkes indirebilir ama herkes aynı kaliteyi sürdüremez. Bir müşteri takip sistemi kurulabilir ama herkes o sistemi her gün aynı disiplinle işletemez.

Türkiye'de bunu emlak sektöründe daha net görüyoruz.

MLS kültürünün yaygın olmadığı, yetkili portföy disiplininin zayıf olduğu, mülk sahibinin fiyatı çoğu zaman veriyle değil duyguyla belirlediği bir piyasada bilgi tek başına yetmez.

Danışman, portföy sahibinin karşısına sadece bilgiyle çıkmaz. Doğru soruyla çıkar. Güvenle çıkar. Takiple çıkar. Sabırla çıkar. Mahalle bilgisini, aile ilişkilerini, komşu algısını, tapu geçmişini, kiracı gerçeğini ve satıcının iç gerilimini okuyarak çıkar.

Yapay zekâ sana çok iyi bir satıcı görüşme metni yazabilir. Ama o mülk sahibinin "Benim evim bu sitedeki en iyi daire" cümlesinin arkasındaki duyguyu sen okuyacaksın.

Yapay zekâ sana fiyat analizi için veri hazırlayabilir. Ama satıcının neden gerçek fiyatı duymak istemediğini sen yöneteceksin.

Yapay zekâ sana takip mesajı yazabilir. Ama o mesajı doğru zamanda, doğru tonda ve doğru ilişki zeminiyle gönderecek olan yine sensin.

İşte bu yüzden geleceğin franchise merkezi sadece eğitim veren bir yapı olamaz. Sadece operasyon kitabı gönderen bir merkez de olamaz.

Geleceğin franchise merkezi davranış üreten merkez olacak.

Franchisee'nin her gün neyi yapıp neyi yapmadığını gören, üretim ritmini takip eden, iyi uygulamaları ağın tamamına taşıyan, veriyi sahadaki davranışa dönüştüren bir yapıdan söz ediyorum.

Burada amacım herhangi bir markayı ya da kişiyi eleştirmek değil. Tam tersine, yıllardır sahada gözlemlediğim ortak mekanizmaları anlamaya çalışıyorum.

Çünkü markalar değişebilir, teknolojiler değişebilir, pazar koşulları değişebilir. Ama insan davranışını değiştiren temel mekanizmalar kolay kolay değişmez.

Bence yapay zekâ franchise'ın rakibi olmayacak. Bilgi satmaya devam eden franchise modellerinin rakibi olacak.

Kazanan franchise markaları, yapay zekâyı en çok kullananlar olmayacak. Yapay zekâyı güçlü üretim sistemlerinin içine en doğru şekilde yerleştirenler olacak.

Bu yüzden bugün her franchise yöneticisinin kendisine küçük ama zor bir soru sorması gerekiyor:

Merkez olarak biz bilgi mi üretiyoruz, yoksa davranış mı üretiyoruz?

Bu soruya dürüstçe verilen cevap, önümüzdeki beş yılın yönünü belirler.

Son Söz:

Yapay zekâ franchise'ın yerini almayacak. Ama sadece bilgi satan franchise modellerinin yerini çoktan almaya başladı.Çünkü yapay zekâ çağında franchise'ın gerçek ürünü bilgi değil, davranıştır.

Hilmi Işıkören
Franchise ve Emlak Sistemleri Uzmanı
Işıkören Akademi Kurucu Ortağı
Türkiye’de franchise ve emlak sektörlerinde 37 yıllık saha deneyimiyle eğitim, mentorluk ve sistem geliştirme çalışmaları yürütmektedir.